Ủ phân hữu cơ (Bài 1): Compost là gì?

Bài viết này được tôi sưu tầm từ nguồn: https://www.facebook.com/groups/877563772329645/permalink/1547953925290623/.của anh

Nguyễn Tư Nguyên

“kỹ thuật ủ Compost. Mà dựa vào kiến thức chuyên môn công nghệ sinh học của tôi cũng như kinh nghiệm ủ compost để làm nấm, compost để làm phân mà tôi đã trải qua sau một năm làm cho công ty nấm rơm công nghệ cao và một năm học tập ở Israel.”

Compost Là Gì
Compost Là Gì

Vậy trước tiên chúng ta định nghĩa compost là gì?

Compost là phân hữu cơ được xứ lý và ủ từ nhiều thành phần phụ phẩm hữu cơ khác nhau như phân chuồng, rơm rạ, lá cây, rác thải hữu cơ…kết hợp với nước để tạo điều kiện cho vi sinh vật, giun, nhiều loài khác hoạt động phân giải tạo ra các chất dinh dưỡng mà cây trồng hay nấm có thể hấp thụ được (đây là cách định nghĩa mà tôi hiểu về bản chất của compost chứ không phải là định nghĩa chuẩn).

Tùy vào nhu cầu ủ compost cho mỗi đối tượng khác nhau như cây trồng hay nấm rơm, nấm mỡ,…chúng ta sẽ có kỹ thuật ủ compost khác nhau. Vậy làm sao để có thể phối trộn ủ compost cho ra phân hữu cơ tốt nhất cho mỗi mục đích mình hướng tới? Chìa khóa chính của kỹ thuật ủ compost đó là :

1. Tỷ lệ C/N (C/N là tỷ lệ của Cacbon tổng số chia cho Nito tổng số).

Chỉ cần nắm rõ tỷ lệ này bạn sẽ biết cách ủ compost thích hợp cho mỗi đối tượng của mình.
Tỷ lệ C/N dành cho cây trồng khác, dành cho nấm mỡ khác, dành cho nấm rơm khác,…
Tỷ lệ C/N của phân gà khác, phân bò khác, phân heo khác, rơm khác, bột bắp khác, bã đậu nành khác, cám gạo khác,….

Ví dụ : Tỷ lệ C/N của compost dành cho nấm rơm nằm khoảng 60/1. Tỷ lệ C/N của rơm là 80/1, của cám gạo là 48/1. Vậy chúng ta phải phối trộn bao nhiêu Kg rơm kết hợp với bao nhiêu Kg cám gạo để cuối cùng ủ cho ra được compost có tỷ lệ C/N là 60/1 phù hợp với cây nấm rơm nó phát triển. (lưu ý số liệu chỉ mang tính chất tham khảo nên có thể không chính xác tuyệt đối).
Đó là tỷ lệ C/N còn một phần quan trọng không kém nữa đó là vi sinh vật phân giải trong đống ủ compost.

2. Cộng đồng vi sinh vật

Ngày xưa khi chưa có khoa học ông bà ta cũng hay ủ phân thành đống để mùa này qua mùa nọ nó hoai rồi hốt đi bón cho cây trồng. Vậy ngày nay khoa học đã phát triển chúng ta nghiên cứu và học hỏi được gì từ cái sự hoai phân đó. Phân hoai chủ yếu là do các cộng đồng vi sinh vật trong đống phân đó phân giải phân.
Các cộng đồng vi sinh vật đó gồm : vi khuẩn, xạ khuẩn, nấm mốc, nấm men,…. Chúng có nhiệm vụ phân giải cellulose, hay cố định đạm, phá vỡ cấu trúc lignin củ gỗ mùn cưa,…
Vậy làm sao để tạọ điều kiện cho các loài vi sinh vật này phát triển. Dựa vào nhu cầu đó người ta mới sinh ra các kỹ thuật như nhúng nước vôi vật liệu trước khi ủ để tạo môi trường pH cho vi sinh vật, hay làm mềm cấu trúc cellulose,… hoặc sinh ra kỹ thuật thổi khí hay đảo trộn theo chu kỳ. Hoặc chủ động cấy những loại vi sinh vật đó mà khoa học đã phân lập được vào, rồi tạo điều kiện cho nó phát triển.
Tóm lại bạn chỉ cần nắm rõ hai chìa khóa :
1. Tỷ lệ C/N
2. Cộng đồng vi sinh vật
Hiểu rõ và chính xác hai từ khóa ày bạn hoàn toàn có thể ủ bất vật liệu compost nào cho bất cứ đối tượng nào bạn hướng đến.

Các bài trong chuyên mục ủ phân hữu cơ

Ủ phân hữu cơ (Bài 2): Tỷ lệ carbon Nitrogen có thực sự quan trọng khi ủ phân?

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *